12 Ekim 1969 Milletvekilliği Genel Seçimi, Türkiye’nin çok partili siyasi tarihinde seçmen eğilimlerini ve bölgesel dinamikleri göstermesi açısından oldukça çarpıcı sonuçlar doğurmuştur. Devlet İstatistik Enstitüsü verilerine göre Korgan Mecmuası tarafından hazırlanan tabloda Korgan ilçesi, Ordu ili ve Türkiye genelindeki oy dağılımları ile kentten Meclis'e giden vekiller şu şekildedir: 

1. Korgan’da Seçim Sonuçları ve Seçmen Tercihleri

1969 seçimlerinde Korgan ilçesinde toplam 10.500 seçmenden 5.238'i sandığa gitmiş, kullanılan oyların 4.916'sı geçerli sayılmıştır. Katılım oranı %49,89 gibi oldukça düşük bir seviyede kalmıştır.

Korgan’da sandıktan birinci parti olarak Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) çıkmıştır. CHP, 1.886 oy alarak %38,36’lık bir orana ulaşmış ve ilçede açık ara lider konumda yer almıştır. İkinci sırayı 1.096 oy ve %22,29'luk oranla Adalet Partisi (AP) almıştır. Korgan'da dikkat çeken diğer bir unsur ise bağımsız adayların ve küçük partilerin performansıdır: Bağımsız adaylar %11,07 (544 oy), Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) %9,97 (490 oy), Cumhuriyetçi Güven Partisi (CGP) %7,49 (368 oy) ve Türkiye Barış Partisi (TBP) %5,53 (272 oy) oranında oy toplamıştır. Türkiye İşçi Partisi (TİP) %2,46, Millet Partisi (MP) %2,01 ve Yeni Türkiye Partisi (YTP) ise %0,81 oranında oy almıştır.

2. Ordu İli Genelinde Seçim Sonuçları

Ordu il genelindeki oy dağılımı incelendiğinde, Korgan'daki eğilime paralel olarak merkez sol ve sağ partiler arasındaki rekabet göze çarpmaktadır. Ordu genelinde de CHP %33,00 oy oranı ile birinci parti olmayı başarmıştır. Adalet Partisi (AP) ise %30,10 oy oranı ile ikinci sırada yer alarak CHP’yi yakından takip etmiştir.

Ordu ilinde bağımsız adaylar da ciddi bir varlık göstererek oyların %16,90'ını almıştır. Diğer partilerin Ordu genelindeki oy oranları ise şu şekildedir: CGP %7,30, MHP %5,30, TBP %3,50, TİP %1,60, MP %1,30 ve YTP %1,0. Korgan verileriyle kıyaslandığında Ordu genelinde de yerel dengelerin ve bağımsız adayların etkisinin yüksek olduğu görülmektedir.

1969 Seçimlerinde Ordu'dan Seçilen Milletvekilleri:


Bu sonuçlara göre 14. Dönemde Ordu ilini temsil etmek üzere Meclis'e toplam 8 milletvekili gönderilmiştir. Bağımsızların yüksek oy oranına rağmen, partiler arası oy dağılımı neticesinde vekillikler AP ve CHP arasında eşit paylaşılarak dörder sandalye şeklinde dağıtılmıştır.

  • Adalet Partisi (AP) Milletvekilleri: Ata Bodur, Cengiz Ekinci, Hamdi Mağden, Kemal Şensoy.
  • Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milletvekilleri: Memduh Ekşi, Hasan Ferda Güley, Ahmet Topaloğlu, Orhan Vural.

3. Türkiye Genelinde Seçim Sonuçları ve Seçimin Önemi

Türkiye genelinde ise tablo Korgan ve Ordu’dakinden oldukça farklıdır. Ülke genelinde Adalet Partisi (AP) %46,50 oy oranıyla ezici bir zafer kazanmış ve Süleyman Demirel liderliğinde yeniden tek başına iktidar olmuştur. CHP ise Türkiye genelinde %27,40 oy alarak ikinci sırada kalmıştır. Diğer partilerin ülke genelindeki oy oranları; CGP %6,60, Bağımsızlar %5,60, MP %3,20, MHP %3,0, TBP %2,80, TİP %2,70 ve YTP %2,20 olarak gerçekleşmiştir.

Seçimin Önemi: 1969 Genel Seçimleri, Türkiye’nin çok partili siyasi yaşamında kritik bir yere sahiptir. İlk olarak, 1965 seçimlerinde uygulanan "Milli Bakiye Sistemi" yerine bu seçimde "Barajlı Nisbi Temsil (Milletvekili Barajı / D'Hondt)" sisteminin getirilmesi, küçük partilerin milletvekili çıkarmasını zorlaştırmış ve AP'nin aldığı oy oranının üzerinde bir sandalye çoğunluğuna ulaşmasını sağlamıştır. İkinci olarak, AP içinde sağ kanat ve muhafazakâr muhalefetin güçlenmesi, kısa süre sonra parti içi bölünmelere ve Demokratik Parti'nin kurulmasına zemin hazırlamıştır. Ayrıca, bu seçim sonuçları Türkiye'de 12 Mart 1971 Muhtırası'na giden süreçteki siyasi ve sosyal çalkantıların başlangıç noktalarından biri kabul edilmektedir.

Korgan Mecmuası